MŁODY CZŁOWIEKU, JEŻELI ZDARZA CI SIĘ CORAZ CZĘŚCIEJ MYŚLEĆ: 

• nie jestem nic warta 
• wszyscy są lepsi ode mnie 
• jak mnie ludzie poznają lepiej, to mnie odrzucą 
• oni mają łatwiej 
• jestem do niczego 
• jestem brzydka 
• nikt mnie nie lubi 
• nikt mnie nigdy nie zaakceptuje 
• nie mam nic mądrego do powiedzenia 
• jestem do niczego 
• nie mam siły 
• lepiej, żeby mnie nie było 
• to wszystko jest bez sensu 
• to wszystko przeze mnie, to moja wina 
• nie zasługuję na nic lepszego 
• wszystko psuję 
• umiem tylko niszczyć 
• przeze mnie inni mają problemy 
• to ja jestem problemem 
• nie powinnam się odzywać, co oni o mnie pomyślą 
• chcę się pociąć 
• chcę zniknąć 
• nic mnie nie cieszy, nie sprawia przyjemności 
• świat jest okropnym miejscem 
• ludziom nie można ufać 
• nikt mnie nie rozumie 
• nic nie mogę 
• na nic nie mam wpływu 
• jestem zagubiona 
• nikt mnie nie słucha 
• nikt mnie nie chce
• mają mnie gdzieś 
• nie mogę przestać myśleć o tym wszystkim 
• nie rozumiem tego stanu 

A W ZWIĄZKU Z TYMI MYŚLAMI ZACZYNASZ CORAZ CZĘŚCIEJ CZUĆ: 

• smutek 
• pustkę 
• rozczarowanie 
• złość 
• zdenerwowanie 
• rozdrażnienie, drażliwość 
• obawy, lęk 
• strach 
• zmęczenie, większą męczliwość 
• nudę 
• nadmierną senność 
• spadek motywacji 
• spadek energii 
• spadek zainteresowań 
• brak odczuwania przyjemności 
• bóle głowy, pleców, brzucha. 

A TO POWODUJE, ŻE W TWOIM ZACHOWANIU DOMINUJĄ: 

• wycofanie z życia towarzyskiego 
• unikanie znajomych, przyjaciół, rodziny 
• zaniedbywanie obowiązków szkolnych, domowych 
• częste leżenie w łóżku w ciągu dnia 
• nadmierna senność 
• stosowanie używek 
• zaprzestanie uprawniania sportu 
• zaprzestanie aktywności, które kiedyś cieszyły 
• rozmyślanie o tym „jak jest źle” 
• rozpamiętywanie przeszłych zdarzeń
• zamartwianie się co będzie w przyszłości 
• samookaleczanie 
• nadmiernie oglądanie seriali, filmów, YouTube 
• nadmierne czytanie blogów 
• objadanie się 
• niejedzenie 

Możesz wybrać spośród zdrowych STRATEGII ZARADCZYCH, te, które pomogą Ci jednocześnie poczuć się lepiej  i rozwiązać swój problem. Pamiętaj, że są również niezdrowe, szkodliwe sposoby radzenia sobie. One nie rozwiązują  problemów, ale je potęgują i szkodzą Twojemu zdrowiu psychicznemu i fizycznemu. NIE BAGATELIZUJ TEGO  CO SIĘ Z TOBĄ DZIEJE. ZNAJDŹ KOGOŚ ZUFANEGO Z KIM O TYM POROZMAWIASZ. SZUKAJ  POMOCY. 

ZDROWE SPOSOBY NA RADZENIE SOBIE ZE STRESEM, CZY Z TRUDNYMI EMOCJAMI:  

• Ćwiczenia 
• Spacery 
• Uprawianie sportu, bieganie, pływanie, jazda na rowerze, rolkach itd. 
• Gotowanie dla rodziny, przyjaciół  
• DIY – ozdoby, sztuka, biżuteria 
• Opieka, zabawa ze zwierzęciem domowym: psem, kotem itd. Jeśli nie masz swojego zwierzęcia  a lubisz np. psy zorientuj się czy w okolicy nie ma np. schroniska dla zwierząt. Zwierzaki będą  Ci wdzięczne za spacer czy ,,głaski” Dobrym pomysłem jest też spacer z psem sąsiada ☺ ∙
•  Gry planszowe 
• Zagranie w grę komputerową  
• Obejrzenie filmu (jednego !) 
• Rozmowa z członkiem rodziny 
• Rozmowa ze znajomymi, przyjaciółmi 
• Wychodzenie, spotykanie się ze znajomymi  
• Organizowanie swoich rzeczy, przestrzeni w swoim pokoju, miejscu 
• Sprzątanie 
• Techniki relaksacyjne 
• Kąpiel 
• Zdrowe oddychanie 
• Techniki rozwiązywania problemów 
• Słuchanie muzyki 
• Rysowanie 
• Robienie zdjęć 
• Pisanie dziennika 
• Czytanie  
• Zajmowanie się czymś co sprawia lub może sprawić przyjemność – poszukiwanie nowych  zainteresowań 
• Rozmowa z profesjonalistą * 
•  Rozmowa z nauczycielem, wychowawcą, psychologiem czy pedagogiem szkolnym 

NIEZDROWE SPOSOBY NA STRES CZY TRUDNE EMOCJE 

PAMIĘTAJ UNIKAJ ICH, ONE CI NIE SŁUŻĄ CO WIĘCEJ SPOWODUJĄ, ŻE POCZUJESZ SIĘ  JESZCZE GORZEJ! 

JEŚLI, KTÓREŚ Z TYCH ZACHOWAŃ WYSTĘPUJĄ U CIEBIE SZUKAJ POMOCY, NIE  BAGATELIZUJ! 

• Zamartwianie się – myślenie typu ,, co to będzie”, a co, jeśli…” 
• Katastrofizowanie – przewidywanie, że spełni się w przyszłości najczarniejszy scenariusz
• Ciągłe szukanie w myślach przyczyn tego stanu, tego samopoczucia, tych myśli – aż do  momentu, że tracisz nad tym kontrolę i nie możesz przestać 
• Używki – papierosy, alkohol, narkotyki 
• Nadmierne skupianie się na jedzeniu: nadmierne odchudzanie się czy nadmierne jedzenie.  Wszelkie skrajności są szkodliwe 
• Nadmierne oglądanie seriali, filmów 
• Nadmierne, kompulsywne granie w gry komputerowe wręcz na okrągło czy z małymi  przerwami 
• Przeniesienie życia w tzw. świat wirtualny, świat portali społecznościowych ∙ Zbyt długie spanie, zbyt krótkie spanie 
• Odmawianie zaproszeniom znajomych – izolowanie się od ludzi 
• Samouszkodzenia  
• Agresja 
• Myśli samobójcze 
• Obgryzanie paznokci, urywanie skórek przy paznokciach 
• Drapanie się 
• Odkładanie wszystkiego na później – prokrastynacja 
• Słuchanie smutnej muzyki, żeby poczuć się „jeszcze gorzej”

 Miejsca, w których możesz znaleźć profesjonalną pomoc 

• w każdej szkole w naszym mieście działa pomoc psychologiczno – pedagogiczna – możesz zgłosić się do pedagoga lub psychologa w swojej szkole 
• Poradnie Psychologiczno – Pedagogiczne w naszym mieście znajdują się w kilku  dzielnicach, każda Poradnia ma swoją stronę internetową 
• Telefon Zaufania Specjalistycznej Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Katowicach, ul. Sokolska 26, tel. 32 258 65 55 
• Specjalistyczna Poradnia Rodzinna w Katowicach, ul. Okrzei 4, tel.: 32 258 35 12 ⮚ bezpłatny telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111 / www.116111.pl 
• Centrum Zdrowia Psychicznego FENIKS – w Katowicach, ul. Witosa 21, tel. 32 209 83 12 
• Ośrodek Interwencji Kryzysowej w Katowicach, ul. Mikołowska 13a, tel.: 32 251 15 99